Vlees: de smaak is terug van weggeweest

De vleessector staat altijd in de belangstelling. Als het niet gaat over nieuwe initiatieven, dan wel over overleg, prijsdruk of geruchten allerhande. Om van al die vleeswaren het fijne te weten trokken we naar Patrick Schifflers, voorzitter van FEBEV, de Federatie Belgisch Vlees.

 

De vleessector zit al enige jaren in zwaar weer: de consumptie daalt, de prijzen staan onder druk en de voedselschandalen swingen de pan uit. Maar er is ook goed nieuws, want al koopt de consument dan misschien minder, hij gaat resoluut voor betere kwaliteit. Uiteraard hebben ook de retailers dat opgemerkt. “Er wordt hier dus geen prijzenslag gevoerd”, zegt Patrick Schifflers. “We denken niet dat het een goed idee is om in te leveren op die kwaliteit met de bedoeling de prijs te doen dalen, omdat we zeker zijn dat de klant dan gaat afhaken”.

 

Elke retailer legt eigen accenten
De retailers hebben elk hun eigen manier om op de vraag naar kwaliteit in te spelen. Zo lanceerde Delhaize in oktober 2014 varkensvlees afkomstig van dieren die gevarieerde en evenwichtige plantaardige voeding krijgen, onder de noemer “Beter voor iedereen”. In 2015 zal ook Carrefour verschillende producten in de kijker zetten: het vlees van Belgische witblauwe stierkalveren en twee van zijn eigen kwaliteitsketenproducten, met name Bleue des Prés- en Blauwe van Vlaanderen- koeienvlees, twee authentieke vleessoorten met veel smaak. Bij Colruyt wordt er eveneens gemikt op koeienvlees van superieure kwaliteit, terwijl Lidl zich sterk maakt dat er enkel Belgisch vlees in de rekken ligt.

 

Overleg troef

Toch krijgt de retail veel kritiek van landbouwers. In december blokkeerde het Vlaamse syndicaat ABS nog verschillende distributiecentra, zoals de distributiecentra van Lidl in Sint-Niklaas en Gullegem en het logistieke centrum van Renmans in Londerzeel, om de prijzenoorlog  die ‘op hun kap’ gevoerd wordt aan te klagen. Die confrontatielogica moet echter niet veralgemeend moet worden, meent Schifflers. “We hebben in België binnen de keten een overlegstructuur in het leven geroepen. Daarin voere alle schakels van de keten (producenten, verwerkers en retailers) een constructieve dialoog gevoerd over de problemen in de sector, de marktprijzen, de kostprijs enzovoort. Stilaan vallen alle puzzelstukken op hun plaats. Het is normaal dat sommigen ongeduldig worden en dit soort van acties gaan ondernemen, maar we merken dat de Belgische retailers zich wel degelijk actief willen engageren in de lokale landbouw”.

 

Lastenboek

Een van de oplossingen die uit het ketenoverleg voortkwam is het “Generiek Lastenboek Rundvlees”. “In overleg met de verschillende schakels in de vleesverwerking (vzw Belbeef) hebben we een basislastenboek gemaakt (GLR). Dit verzamelt de eisen die in alle lastenboeken worden geformuleerd (Meritus, Kwaliteit Belgisch witblauw…), waardoor het zowel voor de landbouwers als de retailers eenvoudiger wordt om er rekening mee te houden.” De doelstelling is duidelijk: het leven van de landbouwers makkelijker maken via een uniek referentiekader dat gelinkt is aan de eisen van Europa, en tegelijk ook aan de bijkomende eisen die eigen zijn aan elke retailer. “Dit maakt een heleboel niches mogelijk. De retailers krijgen zo de kans om zich te differentiëren”, zegt Patrick Schifflers.

 

Vooroordelen

In 2013 daalde de omzet van het rundvlees met een spectaculaire 7,9%. Dit was het resultaat van een driedubbel imagoprobleem. Het vlees zou te duur, slecht voor het milieu en niet goed voor de gezondheid zijn. De voorzitter van FEBEV is het daar niet mee eens. “Dat is het gevolg van een misverstand, gestoeld op gegevens uit de Verenigde Staten. In België verloopt de productie heel anders. Het Belgisch rundvlees is bijvoorbeeld veel productiever, het bevat veel meer spierweefsel en minder vet. Verder ligt de CO2-uitstoot per kilogram vlees 20% lager dan in het buitenland. Bovendien houden deze cijfers geen rekening met de impact van de graasweiden, die 50% van de uitstoot absorberen. Het belangrijkste probleem is de communicatie, vooral wat betreft de invloed op de gezondheid! Het deel van de bevolking dat het minste vlees eet, is net datgene dat er het meest behoefte aan heeft: jonge vrouwen, die vaak een tekort hebben aan ijzer en zink.”

 

Om de vooroordelen over vlees de wereld uit te helpen wil de verenigde sector een informatiecentrum oprichten, vertelt Schifflers. “Geen promotieorgaan of een belangengroep, maar een onafhankelijk observatorium van academici en wetenschappers die in alle onafhankelijkheid zowel positief als negatief zullen berichten over de sector. Verbeterpunten moeten uiteraard aangekaart worden, maar ook de verwezenlijkingen mogen worden aangehaald.”

 

Een business met een reukje aan?

Enkele weken voor de publicatie van dit artikel, publiceerden onze Franstalige confraters van Trends het artikel “La viande, un business au goût douteux” ( “Vlees, een business met een reukje aan”). Van revelaties was er in dat weinig genuanceerde artikel echter geen sprake. Het herneemt vooral de aanklacht uit het boek van Pierre Hinard, de vroegere directeur kwaliteit bij Castel Viandes, die aan de deur werd gezet omdat hij had gelekt dat vervallen producten opnieuw werden verpakt. Dat was echter een Frans schandaal, geen Belgisch.

 

“De situatie is daar totaal anders bij ons. In Frankrijk levert de industrie vooral voorverpakt vlees aan de retail, terwijl in België de rol van de distributeurs bij de verwerking veel groter is. Colruyt heeft hier zelfs een eigen tool voor: Vlevico. Maar ook de andere distributeurs houden de vinger aan de pols. De aankopers gaan zelf naar het slachthuis om de karkassen te selecteren. In ons land gaat het er heel anders aan toe dan in buurlanden als Duitsland en Nederland, waar vlees eerder een industrieproduct is. De fraudesystemen die beschreven staan in het boek dat Trends aanhaalt, zijn bij ons ondenkbaar. Als vervallen artikelen al herverpakt zouden worden, zouden de retailers daar dus zelf bij betrokken zijn, wat zou neerkomen op regelrechte commerciële zelfmoord! Je kan natuurlijk nooit uitsluiten dat iemand zich te buiten gaat aan oneerlijke praktijken, maar dan gaat het om geïsoleerde gevallen.”

 


Dit artikel maakt deel uit van een groot dossier vlees, dat centraal staat in Gondola #206, het februarinummer van ons magazine. Nog niet geabonneerd? Klik hier!

 

 

Auteur: 

Carole Boelen