Ons gedacht: Two weddings and a funeral

Als twee sterren een relatie beginnen is dat altijd groot nieuws in de ‘boekskes’. Van keukenmeid tot investment banker: iedereen hoort plotseling bruiloftsklokken luiden. Is het echte liefde, of wordt het een verstandshuwelijk? Hoeveel bedraagt de bruidsschat? Wie zal thuis de broek dragen? Wat staat er in het huwelijkscontract? En, in dit geval: zou het geen gedwongen huwelijk zijn, gearrangeerd door de familie in Amerika? En zal de verloving niet, net als vorige keer, op het laatste nippertje afspringen? We moeten dan ook het jawoord niet afwachten om al druk te beginnen met commentaar geven en speculeren. Sommigen zeggen dat het koppel voor elkaar gemaakt is, anderen vinden de bruid of de bruidegom een slechte partij. De enen zien alleen maar goede dagen, de anderen alleen maar kwade.

 

“En, wat denk jij ervan?” vroeg een medewerker van een van de bedrijven die het voorwerp uitmaken van al die geruchten mij onlangs. Op een dergelijke vraag antwoorden is niet zo simpel. Men is bang om alleen maar banaliteiten of regelrechte dommigheden uit te kramen. Bovendien is dit zo’n lang verhaal dat er meer dan een eenvoudige journalist voor nodig is om het uit te leggen, omdat het eigenlijk moet worden bekeken met de blik van een historicus: wetenschappelijk en vanop afstand. We gaan ons dus beperken tot twee vaststellingen.

 

Ten eerste vragen we ons af waarom iedereen nu zo verwonderd is. Tal van experten hebben de laatste jaren immers al aangekondigd dat er in de Europese retailwereld een rondje fusies op stapel stond. De case Delhaize-Ahold is op dit gebied niet de enige en zeker niet de meest verrassende merger die op stapel staat. Een pak specialer is bijvoorbeeld de toenadering tussen de koning van de hypermarkt, Auchan, en de associatie van zelfstandige uitbaters van supermarkten, Système U. Op het eerste gezicht is er hier sprake van een mooie complementariteit. Business gaat echter niet alleen over formats en wiskunde. Het belangrijkste is dat de culturen verzoenbaar zijn, zoals vijftien jaar geleden bij de delicate fusie tussen Carrefour en Promodès werd bewezen. De legendarische discretie van de familie Mulliez en het mediatieke charisma van Serge Papin liggen mijlenver uit elkaar. Auchan en Système U zijn zich daarvan bewust, en zijn daarom op zoek naar een model dat de persoonlijkheid van beide vrijwaart. Het gaat hier eerder over een samenlevingscontract dan over een huwelijk. Het koppel krijgt de tijd om naar elkaar toe te groeien, in plaats van ineens in het huwelijksbed te worden geduwd. De oorzaak van dit odd couple is een beslissing van het management dat op de Franse markt geconfronteerd wordt met een hevige prijzenoorlog, waarbij Leclerc niet aarzelt zelfstandige uitbaters weg te pikken bij Système U. Bij Ahold en Delhaize ligt dat anders. Daar zijn het de aandeelhouders die aan de basis liggen van het manoeuvre, dat sommigen onder hen met opzet gelekt hebben. Tot groot genoegen van al wie aandelen in handen heeft, want die schoten meteen de hoogte in op de beurs. Waarmee we niet willen beweren dat ze per se alleen op snelle winst uit zijn: de financiële logica kan ook een echt expansieproject in de hand werken.

 

Tot daar voor de huwelijken, waar het duidelijk nog iets te vroeg is om de ondertrouw al aan te kondigen. “En hoe zit het dan met die begrafenis?” horen we u al ongeduldig vragen. Geen zorgen, dat valt allemaal nog mee. We hebben gewoon de indruk dat, wat het resultaat van de onderhandelingen ook moge zijn, er alvast één bladzijde definitief is omgedraaid, waarmee de breuk wordt bevestigd die door het vertrek van Pierre-Olivier Beckers werd veroorzaakt. Binnen de dynastieën van Belgische handelaars die zijn ontstaan uit de distributie van koloniale waren, zijn er ook nu nog steeds traditionele vertegenwoordigers die stevig aan het roer blijven staan, zoals de families Bourriez, Mestdagh, Lambrechts en uiteraard Colruyt. Bij Delhaize ligt dat voortaan anders. Het blijft een prachtig merk waar mensen op vertrouwen, en dat met veel trots zijn rijke foodpatrimonium verdedigt, maar de leeuw is niet langer het fiere huisdier van een hechte familie.

 

Auteur: 

Christophe Sancy